การสือความหมายในแหล่งท่องเที่ยว

การสื่อความหมายเป็นวิธีการสื่อสารเพื่อนำเสนอเรื่องราวเพื่อสร้างความเข้าใจแก่นักท่องเที่ยวให้ตระหนักในคุณค่า ความสำคัญ และความเป็นมาของแหล่งท่องเที่ยว โดยการกระตุ้นให้นักท่องเที่ยวเกิดความสนใจ เรียนรู้ สนุกสนาน เพลินเพลิน และประทับใจต่อแหล่งท่องเที่ยว รวมถึงเป็นการสร้างทัศนคติที่ดี เพื่อเป็นแนวคิดในการอนุรักษ์ทรัพยากรการท่องเที่ยวให้คงอยู่อย่างยั่งยืน (กรมการท่องเที่ยว 2558) บทบาทของการสื่อความหมาย 1. การให้ความรู้ การสื่อความหมายมีบทบาทในการสื่อสารเพื่อให้นักท่องเที่ยวได้รับความรู้ ความเข้าใจ และความสำคัญของแหล่งท่องเที่ยว ทำให้นักท่องเที่ยวเกิดความประทับใจในคุณค่าของแหล่งท่องเที่ยว 2. การสร้างความเพลินเพลิน การสื่อความหมายมีส่วนในการเสริมสร้าง ความประทับใจและประสบการณ์เดินทางแก่นักท่องเที่ยว กิจกรรมการสื่อความหมายควรมีความสนุกสนาน และสามารถสร้างความบันเทิงใจมากกว่าให้สาระความรู้เพียงอย่างเดียว เพื่อเสริมสร้างบรรยากาศการเรียนรู้ให้น่าสนใจและชวนติดตามเรื่องราว 3. การอนุรักษ์เพื่อให้เกิดความยั่งยืน การสื่อความหมายมีบทบาทสำคัญในการเสริมสร้างความประทับใจและประสบการณ์แก่นักท่องเที่ยว 3.1. การจัดระเบียบนักท่องเที่ยว 3.2. การพัฒนาเศรษฐกิจ 3.3. การพัฒนาสิ่งแวดล้อมและมรดกวัฒนธรรม 3.4. การพัฒนาชุมชน การสร้างหัวข้อและสาระสำคัญ การพิจารณาหัวข้อและสาระสำคัญนั้น มีความจำเป็นต้องให้ผู้รับผิดชอบแหล่งท่องเที่ยวช่วยกันกำหนด เพื่อเป็นการช่วยกันคิดและดึงประเด็นที่น่าสนใจมาพัฒนาแหล่งท่องเที่ยว การสร้างสาระสำคัญ (Theme) จะต้องทำให้เข้าใจง่าย ชัดเจน เพราะเป็นการสรุปความคิดของเรื่องราวทั้งหมด ผู้รับสารมักจะอ่านสาระสำคัญและต้องการติดตามหากสาระสำคัญนั้นน่าดึงดูดมากเพียงพอ และสามารถทำให้ผู้รับสารรู้สึกว่าเป็นเรื่องใกล้ตัว โดยสาระสำคัญนั้นจะช่วยให้เราเลือกสื่อ และสร้างประสบการณ์แก่นักท่องเที่ยวในการอธิบายถึงเรื่องราวที่เป็นเนื้อหา ที่น่าสนใจ ในบางกรณี หากเนื้อหาเข้าใจยากมาก การเรียงลำดับข้อความในการนำเสนอจะช่วยให้การสื่อความหมายมีประสิทธิภาพมากยิ่งขึ้น องค์ประกอบของเนื้อหาด้านการสื่อความหมาย เนื้อหาด้านการสื่อความหมาย สามารถกำหนดจุดสำคัญโดยมีองค์ประกอบ (กรมการท่องเที่ยว 2559: 32) ดังนี้ 1. หัวข้อ ช่วยให้ผู้อ่านเข้าใจขอบเขตของเนื้อหาสาระ 2. สาระสำคัญ (Theme) เป็นความคิดรวบยอด เป็นแก่นของความรู้ในการนำเสนอ 3. การสรุปสาระสำคัญที่เป็นใจความหลักในการนำเสนอ 4. หัวข้อย่อยของสาระสำคัญ 5. เนื้อหา (Stories) เป็นเรื่องราวที่อธิบายรายละเอียด การเสริมสร้างประสบการณ์ร่วมให้เกิดความสนุกสนานและมีส่วนร่วม วิธีการที่จะกระตุ้นนักท่องเที่ยวอาจใช้ภาพ สี เสียง ตัวอักษร และขนาด ที่โดดเด่น การสร้างความแปลกตาแปลกใจ รวมถึงกิจกรรมที่หลากหลาย เพื่อให้กระตุ้นให้นักท่องเที่ยวอยากทดลองและมีส่วนร่วมในกิจกรรม เช่น การตอบคำถาม การสาธิต เป็นต้น การตั้งคำถามให้นักท่องเที่ยวได้ลองคิด หรือเปรียบเทียบกับประสบการณ์ของตนเอง ประเภทเครื่องมือ/เทคนิคการสื่อความหมาย 1. สื่อบุคคล เป็นการสื่อความหมายโดยใช้บุคคลจริงในการส่งสารข้อมูลไปยังนักท่องเที่ยวในรูปแบบของมัคคุเทศก์ หรือวิทยากร เพื่อบรรยายให้ความรู้ ความเข้าใจ และความเป็นมาของชุมชนแก่นักท่องเที่ยวอย่างมีประสิทธิภาพ โดยสามารถตอบคำถามของนักท่องเที่ยวได้ทันท่วงที และสามารถให้รายละเอียดได้มากกว่าการสื่อความหมายประเภทอื่น 2. สื่อความหมายโดยไม่ใช้บุคคล ประกอบด้วย 2.1. สื่อสิ่งพิมพ์ ได้แก่ แผ่นพับ โปสการ์ด คู่มือ แผ่นพับ และหนังสือแนะนำสถานที่ท่องเที่ยว 2.2. ป้ายแนะนำทาง เป็นการอธิบายลักษณะของภูมิประเทศในพื้นที่นั้นควรพิจารณาขนาดของป้าย รูปภาพกราฟิก สีสัน และวัสดุเนื้อผิว ความคงทนต่อสภาพแวดล้อม ในขณะเดียวกันควรใช้สัญลักษณ์และสี ที่เป็นสากล ซึ่งจะช่วยให้เกิดความเข้าใจได้ง่ายขึ้น 2.3. การจัดนิทรรศการ เป็นเครื่องมือแสดงรูปภาพและวัสดุสิ่งของ พร้อมทั้งมีคำอธิบายประกอบ แต่เนื่องจากนักท่องเที่ยวเป็นผู้ชมอิสระ นิทรรศการจึงควรนำเสนอเรื่องย่อ ๆ และใช้เวลาเพียงเล็กน้อยเพื่อสร้างความเข้าใจ นิทรรศการ ที่ดีควรสวยงามสะดุดตา และมีเสียงประกอบเพื่อสร้างความน่าสนใจ 2.4. สื่อโสตทัศนูปกรณ์ ประกอบด้วยสื่อภาพและเสียง สามารถใช้เทคนิคสร้างเหตุการณ์ประกอบฉากได้อย่างสมจริง ช่วยเร่งเร้าความสนใจและสร้างอารมณ์ของผู้ชมได้อย่างตื่นตาตื่นใจ ครอบคลุมผู้ฟังจำนวนมากได้ในแต่ละครั้ง สื่อเสียงสามารถเข้าถึงกลุ่มเป้าหมายหลักได้มาก และให้ข้อมูลเชิงลึกได้ดี โดยผ่านลำโพงเสียง ให้ความรู้สึกเป็นส่วนตัว โดยที่ผู้ฟังมีอิสระในการเลือกฟังบางช่วง บางตอน ตามความสนใจ 2.5. สื่อผสมหรือมัลติมีเดีย หมายถึง การนำเอาสื่อหลาย ๆ ประเภทมาใช้ร่วมกัน ทั้งวัสดุอุปกรณ์และวิธีการ เพื่อให้เกิดความประสิทธิภาพและประสิทธิผลสูงสุดในการสื่อความหมาย ในปัจจุบันมีการนำคอมพิวเตอร์มาร่วมใช้เพื่อการควบคุมการทำงานของอุปกรณ์ต่าง ๆ ในการเสนอข้อมูลทั้งอักษร ภาพกราฟิก ภาพถ่าย ภาพเคลื่อนไหว แบบวีดีทัศน์และเสียง 2.6. สื่อ QR Code เป็นบาร์โค๊ด 2 มิติ ทำหน้าที่เก็บข้อมูลต่าง ๆ ได้สะดวก และรวดเร็ว เพียงเรายกมือถือมาสแกน QR Code ที่เราพบเห็นบนป้ายประชาสัมพันธ์ตามแหล่งท่องเที่ยวต่าง ๆ โปรแกรมก็จะนำเสนอข้อมูลสถานที่ท่องเที่ยวบนมือถือโดยอัตโนมัติ โดยจะแสดงภาพเคลื่อนไหวพร้อมคำบรรยายแบบวีดีทัศน์ ปัจจุบัน QR Code ได้รับความนิยมอย่างสูงในแหล่งท่องเที่ยวต่าง ๆ ทั้งในและต่างประเทศ 2.7. สื่อสังคมออนไลน์ เครื่องข่ายสังคมออนไลน์เป็นเครื่องมือสื่อสารที่ได้รับความนิยมแพร่หลายบนอินเทอร์เน็ตในปัจจุบัน มีคุณสมบัติพิเศษ คือ สามารถให้ข้อมูลได้ทันท่วงทีและทันสมัยต่อเหตุการณ์ตลอดเวลา มีต้นทุนต่ำในการทำการโฆษณา กระจายได้ในวงกว้างรวดเร็ว สามารถสื่อสารข้อมูลได้มากมายหลายรูปแบบ น่าสนใจ สร้างความมั่นใจในข้อมูลที่นำเสนอ และสามารถครอบคลุมได้ในวงกว้าง เพราะคนสมัยนี้นิยมใช้สื่อสังคมออนไลน์กันมาก แม้ว่าการผลิตสื่อเครือข่ายสังคมออนไลน์นั้นทำง่าย และใช้ต้นทุนน้อย แต่สิ่งที่ท้าทาย คือ จะทำอย่างไรให้เกิดผลกระทบเชิงบวกต่อแหล่งท่องเที่ยว ดังนั้น เรื่องราวหรือข้อความที่ต้องการสื่อสารจึงควรได้รับการออกแบบเป็นอย่างดี 2.8. เส้นทางการศึกษาด้วยตนเอง เป็นสิ่งอำนวยความสะดวกที่ใช้ในการสื่อความหมายที่สามารถสร้างเส้นทางในแหล่งท่องเที่ยวที่เปิดอิสระให้นักท่องเที่ยวเลือกเดินสำรวจเส้นทางด้วยตนเอง 2.9. ศูนย์บริการข้อมูลนักท่องเที่ยว เป็นแหล่งที่ให้ความรู้ และสร้างความเข้าใจในภาพรวมเกี่ยวกับแหล่งท่องเที่ยว มักตั้งอยู่ภายในบริเวณใกล้เคียงกับแหล่งท่องเที่ยว และมีการใช้สื่อที่หลากหลายในการนำเสนอ เช่น การจัดแสดงแบบจำลอง การจัดนิทรรศการ และการใช้สื่อมัลติมีเดีย เป็นต้น 2.10. การจัดกิจกรรมพิเศษ เป็นโปรแกรมการนำเสนอที่จัดขึ้นตามวาระหรือโอกาสสำคัญต่าง ๆ โดยมากจัดในรูปของนิทรรศการ การออกร้าน งานเทศกาล งานแสดงดนตรี เพื่อเปิดโอกาสให้นักท่องเที่ยวเข้าชมกิจกรรมในวันสำคัญนั้น

220 total views, 1 views today