(ภาษาไทย) “ลูกจ้าง” ในองค์การภาครัฐไทย

“ลูกจ้าง” ในองค์การภาครัฐไทย 1. ความหมายของลูกจ้าง ลูกจ้าง (Employees) คือ เจ้าหน้าที่ของรัฐที่เกิดขึ้นตามสัญญาจ้างเช่นเดียวกับพนักงาน แต่เป็นสัญญาจ้างที่มีลักษณะแตกต่างไปจากสัญญาจ้างพนักงานหลายประการ เช่น วิธีการคัดเลือก ระบบค่าตอบแทน โดยเฉพาะสวัสดิการและสิทธิประโยชน์ ระบบลูกจ้างในองค์กรของรัฐถือได้ว่ามีความเป็นมายาวนานและเป็นระบบการจ้างงานภาครัฐที่เคียงคู่กับระบบข้าราชการมาโดยตลอด อย่างไรก็ดี เนื่องจากระบบลูกจ้างเป็นระบบที่ขาดองค์กรกลางการบริหารงานบุคคลที่เป็นของตนเอง แม้ว่าปัจจุบันนี้จะมีหน่วยงานของรัฐเข้ามาปฏิบัติหน้าที่แทนองค์กรกลางการบริหารงานบุคคลของลูกจ้างอยู่บ้าง อันได้แก่ กรมบัญชีกลาง และสำนักงบประมาณ แต่องค์กรทั้งสองมีบทบาทในลักษณะของการควบคุมให้เป็นไปตามกฎระเบียบที่ตนตั้งขึ้นมากกว่าที่จะทำหน้าที่ทางด้านการพัฒนาปรับปรุงระบบการบริหารงานบุคคล เพิ่มโอกาสก้าวหน้าในอาชีพ และส่งเสริมสวัสดิการและสิทธิประโยชน์ให้เหมาะสมและมีมาตรฐานดีขึ้น เราสามารถพบเจ้าหน้าที่ของรัฐประเภทลูกจ้างในองค์กรของรัฐประเภทใดก็ได้ ไม่ว่าจะเป็นส่วนราชการ รัฐวิสาหกิจ องค์การมหาชน หรือในองค์กรที่มีความเป็นอิสระตามรัฐธรรมนูญ โดยมักเป็นตำแหน่งงานที่ใช้แรงงาน ทักษะและความชำนาญในงานมากกว่าคุณวุฒิทางการศึกษา เช่น พนักงานพิมพ์ดีด พนักงานขับรถ แม่บ้าน พนักงานรับโทรศัพท์ คนสวน พนักงานสถานที่ เป็นต้น 2. ประเภทของลูกจ้าง จากความหมายของลูกจ้างข้างต้น เราอาจแบ่งประเภทของลูกจ้างตามองค์กรต้นสังกัด ได้ดังนี้ 2.1 ลูกจ้างของส่วนราชการ กฎหมายได้แบ่งประเภทลูกจ้างของส่วนราชการเป็น 2 ประเภทตามกำหนดระยะเวลาการจ้างงาน ดังนี้ 2.1.1) ลูกจ้างประจำ (Government Permanent Employees) ลูกจ้างประจำ หมายความว่า ลูกจ้างรายเดือน รายวัน และรายชั่วโมง ที่จ้างไว้ปฏิบัติงานที่มีลักษณะประจำโดยไม่มีกำหนดเวลาตามอัตราและจำนวนที่กำหนดไว้ ลูกจ้างประจำจึงแตกต่างจากลูกจ้างชั่วคราวตรงที่เป็นการจ้างงานระยะยาว (Lifetime Employment) 2.1.2) ลูกจ้างชั่วคราว (Government Temporary Employees) ลูกจ้างชั่วคราว หมายความว่า ลูกจ้างรายเดือน รายวัน และรายชั่วโมง ที่จ้างไว้ปฏิบัติงานที่มีลักษณะชั่วคราวและ/หรือมีกำหนดเวลาจ้าง แต่ทั้งนี้ ระยะเวลาการจ้างต้องไม่เกินปีงบประมาณ ดังนั้น การจ้างลูกจ้างชั่วคราวจึงเป็นการจ้างแบบปีต่อปี โดยหน่วยงานผู้ว่าจ้างอาจพิจารณาต่ออายุสัญญาหรือไม่ก็ได้ 2.2 ลูกจ้างขององค์กรของรัฐประเภทอื่นที่มิใช่ส่วนราชการ ลูกจ้างประเภทนี้ ได้แก่ ลูกจ้างที่ถูกจ้างโดยรัฐวิสาหกิจ องค์การมหาชน หรือองค์กรที่มีความเป็นอิสระตามรัฐธรรมนูญ เช่น ลูกจ้างในสำนักงานคณะกรรมการการเลือกตั้ง ลูกจ้างในสำนักงานศาลปกครอง ลูกจ้างในสำนักงานอัยการสูงสุด ลูกจ้างในสำนักงานคณะกรรมการสิทธิมนุษยชนแห่งชาติ เป็นต้น สถานะและสิทธิหน้าที่ของลูกจ้างในแต่ละองค์กรย่อมมีความแตกต่างกันไปตามที่กฎหมายของแต่ละองค์กรกำหนดไว้ เช่น สำหรับลูกจ้างในรัฐวิสาหกิจ อ้างอิง นิพนธ์ ครุฑเครือศรี. ระบบลูกจ้างประจำของส่วนราชการ. ม.ป.ท., ม.ป.ป. นิพนธ์ เพ็ชรล้อม. “การเลิกจ้างลูกจ้างรัฐวิสาหกิจ.” วิทยานิพนธ์มหาบัณฑิต คณะนิติศาสตร์ มหาวิทยาลัย ธรรมศาสตร์, 2553. ระเบียบกระทรวงการคลังว่าด้วยบำเหน็จลูกจ้าง พ.ศ. 2519 ระเบียบกระทรวงการคลังว่าด้วยลูกจ้างของส่วนราชการ พ.ศ. 2537 เว็บไซด์ สำนักงาน ก.พ. www.ocsc.go.th

252 total views, 1 views today

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.

Leave a Reply

Your email address will not be published.

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.